Шӧртньӧ шыжылан пӧлеклалтше марий кас

Марий тӱвыра полатын фойежлан шыже тӱсым пуртымо. Сценын шеҥгел шовычыштыжо лышташ-влак дене возымо: «Марий кас пайремыш пагален ӱжына». Пырдыж воктелан кок ӱстелым шындыме. Ӱстембаке пеледыш аршашан вазым шындылме, пакчагоргӧ поянлыкым сӧралын вераҥдылме. Пырдыжеш йоча-влакын шыже пӱртӱслан пӧлеклалтше сӱретыштым йӧнештарыме.

Сылне марий сем йоҥга. Сценышке кок вӱдышӧ лектеш.

1-ше вӱдышӧ.

Адакат вет шуэш тудо кас –

Тӱҥалеш чумыргаш «Марий кас»

Шӱм гыч лекше семнам колына.

Ик еш гае чылан лийына.

2-шо вӱдышӧ.

Марий кас, марий кас, марий кас.

Тый улат мыланна шерге час.

Марий кас, марий кас, марий кас.

Тек лият эре вучымо кас!

1-ше вӱдышӧ. Поро кас лийже пайремыш толшо уна-влак!

2-шо вӱдышӧ. Поро весела жапда лийже пагалыме марий касым йӧратыше-влак!

1-ше вӱдышӧ. Таче мемнан «Марий касна» угыч у тургым жапшым тӱҥалеш. Пайрем касым пырля веселан эртарен колташ кумылда поро, койышда лыжга лийже. Сылне марий сем почеш арня мучко паша дене нойышо кап-кылда, кид-йолда лывырген кайыже. Шӱм-чонда эре мемнан деке мелын шогыжо да толаш кумылда лектынак шогыжо.

2-шо вӱдышӧ.

Мурена, погынен ме пырля,

Куштена, нойымешке йолна,

Арня мучко пашам ыштена –

Тиде жапым эре вучена!

1-ше вӱдышӧ. А кызыт сценышке Марий Элын сулло артистшым, Марий тӱвыра рӱдерын вуйлатышыжым Григорьев Валерий Помбеевичым пагален ӱжына.

Григорьев В.П. пайремыш толшо-влакым  пайрем   касым сайын эртарашлан кумылаҥдыме мутшо. Ӱжмӧ лӱмлӧ уна-влак дене палдарымыже. Лӱмлӧ уна-влакын мутышт.

2-шо вӱдышӧ.

Муралталын, шӱшкалталын,

Тавалталын вел колтем.

Таче тыште, эрла тушто,

Молан мые ойгырем.

Медведево, Оршаҥге, Урал вел куштымо сем дене веселан куштымаш, мурымаш.

1-ше вӱдышӧ.  Пагалыме родо-влак, ынде паша кышкарна дене палемден кодынем. Паша кышкарна 5 йыжыҥ гыч шога:

1-ше йыжыҥ. «Марий касым» у тургым пашам тӱҥалмыж дене саламлымаш.

2-шо йыжыҥ.  Фольклор ансамбль-влак почеш мурымаш, куштымаш.

3-шо йыжыҥ. Уста гармоньчо-влакын таҥасымашышт. Гармонь почеш мурымаш, куштымаш.

4-ше йыжыҥ. Шочмо кече, Лӱмгече дене саламлымаш. Эстраде муро почеш куштымаш.

5-ше йыжыҥ. Тӱшкан мурымаш, куштымаш

2-шо вӱдышӧ. Мемнан тачысе каснам тале гармоньчо Анатолий Ермаков, Советский район гыч «Кугезе кумыл», Медведево район Кузнецово тӱвыра пӧртын «Кома вел», фольклор ансамбль-влак сӧрастараш тӱҥалыт.

1-ше вӱдышӧ. 

Муралташак и кӱлеш,

Шӱшкалташак и кӱлеш.

Шотлан толшо рвезыж дене

Кутырашак и кӱлеш        

«Марий касын» 2-шо йыжыҥже тӱҥалеш

2-шо вӱдышӧ. Палыме лийза, тиде Кузнецово кундем гыч «Кома вел» уста фольклор ансамбль. Кызыт «Кома вел» ансамбльым уста музыкант Вадим Яковлев вуйлата. Шкежак – аккомпаниатор. Кузнецово кундемыште марий тӱвырам, калык йӱлам да шочмо йылме поянлыкым арален кодаш «Кома вел»  фольклор ансамбль моткоч полша.

Кушталтыза, муралтыза пырля, ӧрын ида шого.

Тыгай весела куштымаш деч вара ик-кок мутым пӱртӱс нерген каласыме шуэш. Молан манаш гын, весела муро ден куштымаш поян кинде-шинчал дене кылдалтын.

1-ше вӱдышӧ. Мый умылышым, тый пӱртӱсын чапле пагытше – шыже нерген ойлет.

Адак у шыже! Чапле шыже

Волгалтын йоҥгыдын толеш.

Оралгыше лышташ, волгалтын,

Шаршудышко ласкан возеш

Таче тыште сай пайрем,

Пӧрдыт мужыр-влак мурен.

Тиде кечым, ныжыл вальсым

Ит мондал тый шӱмбелем.

Мужыр-влак вальсым кушташ лектыт

2-шо вӱдышӧ. Советский район гыч «Кугезе кумыл» фольклор ансамбльын мастар улмыжым колында, чай?  Таче нунын сылне муро семышт почеш чот веселитлаш тӱналына.

1-ше вӱдышӧ.

Ме мурашат аяр улына,

Ме шӱшкашат аяр улына.

Мураш, шӱшкаш аяр улына,

Садлан йолташан улына.

Чыланат сем почеш кушташ лектыт.

2-шо вӱдышӧ.

Маска дечат ида лӱд.

Пире дечат ида лӱд.

Мемнан гае чолга лийза,

Ида вожыл. Ида лӱд.

             Эстраде мурсем почеш тӱшкан куштымаш.

«Марий касын» 3-шо йыжыҥже тӱналеш.

Гармоньчо-влак таҥасат.

1-ше вӱдышӧ.

Гармонист ден келшаш сай,

Лиеш тудым ондалаш.

Гармонь шоктен шинчымыж годым

Весым лиеш ӧндалаш.

Пайремлан весела шӱлышым пуртышо тале, йорга  гармоньчо-влак, шупшыл колтыза ужар механ, шӱштӧ кылан гармоньдам. Кӧн кидыштыже гармонь и шортеш, и мура, ойган чоным паремда, лывырта кид-йолым, пален налме шуэш.

 Кажне гармоньчо кум муро гыч шокта, тӱшка еҥым мурыкта, куштыкта. Пӧлекым кучыктымаш.

                                   «Марий касын» 4-ше йыжыҥже тӱҥалеш.

                                     Шочмо кече, лӱмгече дене саламлымаш.

2-шо вӱдышӧ.

Шыже пагыт идалыкын эн поян жапше: тӱвыргӧ пакчагӧргылан,  чевер саскалан, туто шурнылан да тыгак шочмо кечылан, лӱмгече-влакланат. Пагалыме родо-влак, кӧ шыже пагытыште шочын, тудым лишке толаш йодына. Тыланда, шергакан-шамычем, эн сылне мурсем йоҥга. Чонланда келшыше мужырым ойырен налын, вальсым кушташ ӱжына. Тек тиде ныжылге сем шӱм-чонешда  ӱмырешлан шыҥен кодеш.

Мужыр-влак вальсыште пӧрдыт.

«Марий касын» 5-ше йыжыҥже тӱҥалеш.

Тӱшкан мурымаш, куштымаш.

1-ше вӱдышӧ.

Рвезе пагыт, рвезе пагыт-

Илыш порсынем.

Рвезе пагыт, рвезе пагыт-

Порын шарналтем.

Айста, пагалымем – влак, рвезе пагытнам шарналтен, талынрак кушталтена.

Гармонь почеш, йоҥгышо сем почеш чӱчкыдын тавалтымаш. Коклаште вальсым пӧрдмаш.

2-шо вӱдышӧ.

Тачысе марий касым сӧрастарыше-влакым сценышке кӱзаш йодам. Тендан весела койышда, мотор чиемда, яндар йӱкда мемнам чот куандарыш. Тендан деч посна пайремна шке моторлыкшым йомдара ыле, пагалыме мурызо-влак.

1-ше вӱдышӧ.  Пагалыме йолташ-влак, родо-тукымем-влак, тачысе весела марий касна мучашке лишеме. Чаманаш логалеш, ик арня тендам ужаш ок логал. Ме ӱшанен кодына, вес шуматкечын мемнан Марий тӱвыра рӱдерыште эртаралтше марий касышкына тыгак погынен толыда манын. Сайын, тазан мӧнгышкыда миен шуза. Чеверын!

Тӱшкан таум ыштен мурымаш.

Увертарымаш.  28 октябрьыште латкуд шагатлан Марий тӱвыра рӱдерыште «Ешыштем поро йӱла» еш пайрем эртаралтеш. Пагален ӱжына!

 

Похожие записи